مالیات یک پرداخت یا هزینه اجتماعی اجباری است که مردم باید مطابق قانون به دولت بپردازند تا شرایط تأمین مخارج عمومی جامعه فراهم شود.در حقیقت مالیات‌ سالهاست که به عنوان بخشی اساسی از درآمد دولت‌ها در سراسر جهان به شمار می‌رود؛ درآمدهایی که از آن برای تأمین کالاها و خدمات جهت رفاه حال شهروندان استفاده می‌شود.

مالیات دریافتی در چه بخش‌هایی هزینه می‌شود؟

در کشورهای توسعه‌یافته دنیا مالیاتی که از کارمند، کسبه و تولیدکننده اخذ می‌شود به تقویت زیرساخت‌ها و توسعه بخش‌های عمرانی کشور اختصاص می‌یابد و بدون شک اگر مالیات صرف توسعه زیرساخت‌های کشور و یا استان مانند حمل و نقل عمومی، ساخت بیمارستان یا بهبود وضعیت راه‌ها شود، مردم ترغیب خواهند شد مالیات پرداخت کنند چرا که مطمئن هستند مالیات برای تأمین نیازهای ضروری آنها هزینه می‌شود.
بیش از ۹۷ درصد درآمدهای عمومی استان از محل وصول درآمدهای مالیاتی تأمین می‌شود؛ این در حالیست که پرداخت حقوق، بخش عمده‌ای از مصارف را تشکیل می‌دهد که اگر محل مصرف تمام مالیات های وصولی از سوی مالیات دهندگان مشخص شود. هدف بالاتر، ایجاد یک رابطه نظام مند بین مصرف اعتبارات بودجه و درآمدهای مالیات است. تلاش ما بر این است که طبق یک قاعده کلی، فرهنگ سازی کنیم تا ریال به ریال مالیات جمع آوری شده در محل مصرف مشخص قرار گیرد.»

مالیات یکی از جنبه‌های اساسی مالی عمومی است و نقش مهمی در توسعه و رشد هر اقتصادی ایفا می‌کند. در ایران، نظام مالیاتی در سال‌های اخیر با تمرکز بر افزایش کارایی و اثربخشی جمع‌آوری و بهره‌برداری مالیات، دستخوش اصلاحات چشمگیری بوده است. یکی از اقدامات راهبردی در این زمینه، ارائه رویکردی جدید برای تعیین نحوه هزینه مالیات از سوی خود مودیان است. این رویکرد به مالیات دهندگان اجازه می‌دهد تا انتخاب‌کنند که مالیات پرداختی خود را چگونه در پروژه‌های زیرساختی خرج می‌کنند و به آن‌ها احساس مالکیت و کنترل بر مالیات‌های خود را می‌دهد. نظام مالیاتی سنتی در ایران به دلیل پیچیدگی، ناکارآمدی و شفافیت نداشتن همواره مورد انتقاد قرار گرفته است. مالیات‌دهندگان اغلب احساس می‌کنند که ارتباط خود را با سیستم مالیاتی قطع کرده‌اند زیرا اطلاعات محدودی در مورد نحوه خرج مالیات‌های خود ندارند. این امر منجر به نارضایتی و بی‌اعتمادی مودیان و در نتیجه پایین بودن تمکین مالیاتی و نرخ وصول آن شده است.
برای مقابله با این چالش‌ها، دولت سیزدهم رویکرد راهبردی و جدید را برای مالیات ارائه کرده است که تمرکز آن بر توانمندسازی مالیات دهندگان برای تعیین نحوه خرج مالیات است. این رویکرد برای افزایش شفافیت مالیاتی، پاسخگویی و اعتماد در میان مالیات‌دهندگان و تشویق مشارکت بیشتر در سیستم مالیاتی طراحی شده است.

✅ رویکرد جدید برای مصرف مالیات دارای چندین مزیت است:
1. افزایش شفافیت مالیاتی: رویکرد جدید به مودیان مالیاتی درک روشنی از نحوه خرج کردن مالیات‌هایشان، افزایش شفافیت و اعتماد به سیستم مالیاتی ارائه می‌دهد.
2. مشارکت بیشتر مودیان مالیاتی در عینیت بخشیدن مالیات مردم برای مردم: با دادن نظر به مالیات‌دهندگان در مورد نحوه خرج مالیات‌هایشان، رویکرد جدید مشارکت بیشتر در سیستم مالیاتی را تشویق می‌کند، مشارکت مالیات دهندگان را افزایش می‌دهد و احساس مالکیت و مسئولیت را تقویت می‌کند.
3. بهبود انطباق مالیاتی: رویکرد جدید برای افزایش انطباق مالیاتی طراحی شده است، زیرا مالیات دهندگان زمانی که بدانند مالیات خود چگونه استفاده می‌شود به احتمال بالایی مالیات خود را پرداخت می‌کنند.
4. توسعه هدفمند: رویکرد جدید امکان توسعه هدفمند را فراهم می‌کند زیرا مالیات دهندگان می‌توانند از پروژه‌های زیرساختی خاصی حمایت کنند که با اولویت‌ها و ارزش‌های آن‌ها همسو باشد.

رویکرد جدید مصرف مالیات در ایران با تعیین مستقیم مردم و مودیان مالیات‌پرداز ذیل تبصره ماده 100 اقدامی راهبردی است که هدف آن توانمندسازی و مشارکت مالیات‌دهندگان و افزایش شفافیت، پاسخگویی و اعتماد به نظام مالیاتی است. با دادن حق اظهار نظر به مالیات‌دهندگان در مورد نحوه خرج کردن مالیات، رویکرد جدید برای افزایش انطباق و مشارکت مالیاتی و تقویت احساس مالکیت و مسئولیت در میان مالیات‌دهندگان طراحی شده است. این رویکرد راهبردی جدید برای تعیین مصرف مالیات از سوی خود مالیات‌دهنده، مسیر جدید حکمرانی مردم در نظام مالیاتی است که سبب می‌شود پرداخت مالیات به دست مردم تسهیل گردد و مردم با آسودگی بیشتری مالیات خود را پرداخت خواهند کرد.